Çin’in kuzeyindeki İç Moğolistan Özerk Bölgesi’nde bulunan Ulanqab, uzun süre “patates başkenti” ve “yulaf başkenti” olarak anıldı. Şehir şimdi bu kimliğin yanına bilgi işlem endüstrisini eklemeyi hedefliyor. CGTN, Ulanqab’ın rüzgâr ve güneş enerjisi kaynaklarını ekonomik büyümenin yeni itici gücüne dönüştürme sürecini ve teknolojik ilerlemeyi ekoloji korumayla dengeleme çabasını ele alan bir makale yayımladı.
Ulanqab, Çin’in 2022’de başlattığı ulusal “Doğu Verilerinin Batıda İşlenmesi” projesinin ardından bilgi işlem altyapısına yatırımını hızlandırdı. Şehir, yeşil enerji kaynaklarıyla çalışan bir “token şehri” kurmak amacıyla 2025’in sonlarında üç yıllık bir kalkınma stratejisi duyurdu.
Resmî verilere göre Ağustos 2026 itibarıyla 109 bilgi işlem merkezi projesi için sözleşme imzalandı. Sektör, Ocak-Ağustos döneminde geçen yılın aynı aralığına kıyasla yüzde 40,3 artışla 5,68 milyar yuan (yaklaşık 849 milyon dolar) gelir elde etti.
Xi’den yeşil bilgi işlem vurgusu
Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, cuma günü Ulanqab’a gerçekleştirdiği ziyarette bölgenin rüzgâr ve güneş enerjisi potansiyelinden yeşil bilgi işlem gücü endüstrisi için daha fazla yararlanılması çağrısı yaptı. Xi ayrıca yüksek nitelikli kalkınma ile yüksek düzeyde çevre koruma arasında eşgüdüm sağlanması ve ekoloji korumaya öncelik veren yeşil kalkınma yoluna bağlı kalınması gerektiğini belirtti.
Ziyaret kapsamında Chahar Yüksek Teknoloji Geliştirme Bölgesi’ni gezen Xi, İç Moğolistan’ın “Doğu Verilerinin Batıda İşlenmesi” projesi çerçevesindeki bir merkezin inşaatındaki ilerleme hakkında bilgi aldı. Tamamlanan projelerin verimli işletilmesini ve devam eden inşaatların zamanında bitirilmesini istedi. Xi, verimli, yeşil ve güvenli kalkınma gerekliliklerinin titizlikle uygulanması ve yeşil bilgi işlem gücü endüstrisinin gelişiminin aktif biçimde teşvik edilmesi çağrısında bulundu.
“Doğu Verilerinin Batıda İşlenmesi” projesi, doğu bölgelerindeki bilgi işlem talebini batıya yönlendirerek veri merkezlerinin dağılımını optimize etmeyi ve bölgesel kalkınmayı desteklemeyi amaçlıyor. İç Moğolistan, bu girişim kapsamında kurulan sekiz ulusal bilgi işlem merkezinden biri.
Veri merkezleri güvenilir güç kaynaklarına, yüksek hızlı ağlara ve verimli soğutma sistemlerine ihtiyaç duyuyor. Yıllık ortalama sıcaklığı 4,3 santigrat derece olan Ulanqab, yılın yaklaşık 10 ayında doğal soğutmadan yararlanabiliyor. Şehir ayrıca zengin rüzgâr ve güneş enerjisi kaynaklarına ve görece düşük altyapı maliyetlerine sahip. Bu avantajlar, önde gelen büyük veri şirketlerinin birkaç yıl içinde kentte bilgi işlem merkezleri kurmasını sağladı.
Uluslararası İşletme ve Ekonomi Üniversitesi’nde ekonomi profesörü olan John Gong, CGTN’ye yaptığı açıklamada Çin’in yapay zekâ gelişimini desteklemek için Ulanqab’ın bölgedeki zengin yenilenebilir enerji kaynaklarını etkin biçimde kullandığını belirtti. Gong, ziyaretin teknolojik inovasyonun yanı sıra ekonomik büyümeyi de teşvik etmek amacıyla yerel kaynak avantajlarından yararlanan Ulanqab kalkınma modeline Xi’nin verdiği desteği vurguladığını ifade etti.
Huangqihai Gölü’nde koruma çalışmaları
Xi, cuma günü Huangqihai Gölü doğa koruma alanını da ziyaret etti. Ekoloji korumaya yönelik yerel çalışmalar hakkında bilgi alan Xi, gölün kıyı şeridini ve gelgit düzlüklerini yerinde inceledi, bölgede yaşayan kuş türlerini gözlemledi.
Xi, sulak alanları koruma kanununun tam olarak uygulanması, ekolojik kırmızı çizgilere sadık kalınması ve biyolojik çeşitliliğin güvence altına alınması gerektiğini vurguladı. Tahrip olmuş sulak alan ekosistemlerinde insan müdahalesiyle desteklenen doğal restorasyona öncelik verilmesi ve restorasyon çalışmalarının bilimsel ve rasyonel biçimde yürütülmesi çağrısında bulundu.
Huangqihai, iklim faktörleri ve diğer etkenler nedeniyle bir dönem kurumaya yüz tutmuş bir kapalı havza gölüydü. Sulak alanı restore etmek için 1993’te ilçe düzeyinde bir doğa koruma alanı kuruldu, 2003’te ise özerk bölge düzeyinde koruma alanına yükseltildi. Yıllar süren koruma ve restorasyon çalışmalarının ardından gölün suları ve çevresindeki bitki örtüsü canlandı, bölge yaban hayatı için zenginleşen bir yaşam alanına dönüştü.
Ulanqab, yeşil bilgi işlemden sulak alan restorasyonuna uzanan tabloda ekonomik büyüme ile ekoloji korumanın birlikte yürütülebileceğini gösteriyor. Doğal çevresini korurken yerel kaynak avantajlarını büyümenin yeni itici güçlerine dönüştüren şehir, Çin’in yüksek nitelikli büyüme arayışında yeşil kalkınmanın ne kadar derinlere kök saldığının bir göstergesi olarak öne çıkıyor.
